Locatie: Noord-Holland

Behandeld: Winter 2005

Achtergrond
Het vraagstuk betreft een geplande nieuwbouwwijk met 500 nieuwe woningen, 10.000 m₂ kantoorruimte en o.a. een groot hotel, vlakbij de A10 West en de Lelylaan. (deel van een groter stedelijk vernieuwingsplan). Er is een luchtkwaliteitstoets is uitgevoerd door Ingenieursbureau Amsterdam (IBA) voor het stadsdeel Slotervaart. Volgens het IBA-rapport is er geen enkel probleem met het halen van de Europese luchtkwaliteitsnormen. De angel van dit ‘Andreasbouwplan‘ zit wat de vragenstellers betreft in een verkeersweg die ter ontsluiting zou moeten worden aangelegd door de zuidzoom van het Rembrandtpark, dat aan de noordkant aan het Andreasgebied grenst (de gebieden zijn gescheiden door de Lelylaan). De vragenstellers hebben zich verenigt in een vereniging Vrienden Van het Rembrandtpark (VVR) om deze nieuwe afslag van de Lelylaan, die in de planvormingsfase is verzwegen, tegen te houden. De stadsdeelraad is het niet eens met de aanleg van de weg, maar vanwege eerdere toezeggingen aan de aannemer, gaat de weg er toch komen. De VVR probeert nog steeds te voorkomen dat deze weg daadwerkelijk aangelegd wordt. In de huidige Andreasbouwaanvraag cq nieuwe vrijstellingsprocedure is de weg niet aan de orde maar de hiervoor uitgevoerde luchtkwaliteitstoets heeft er wel betrekking op, deze gaat over het hele vrijstellingsgebied inclusief het zuidelijk deel van het Rembrandtpark. De vragenstellers verwachten niet direct dat de weg zelf - die immers een kleine verkeersbelasting zou krijgen - reden is voor overschrijding van de luchtkwaliteitsnormen. Maar aangezien de verkeersweg in het park volgens het stadsdeel het 'gevolg' is van het Andreasbouwplan, willen ze graag kritisch kijken naar het rapport als geheel en vragen daarvoor de ondersteuning van het Burgernetwerk Leefmilieu. Vraagstelling Een kritische beoordeling van het ‘Onderzoek luchtkwaliteit Planfase 1 van de herinrichting Andreasziekenhuis terrein, Gemeente Amsterdam ingenieursbureau, 14 december 2005.‘

Antwoord
Drie deskundigen van het burgernetwerk hebben het rapport bestudeerd en van commentaar voorzien. Er is een groot aantal aandachtspunten geformuleerd, waarvan hieronder enkele opgesomd worden, omdat deze ook voor andere vergelijkbare rapporten van toepassing (kunnen) zijn:

Zeezoutaftrek:

De correctie van 6 voor zeezout is omstreden. Het is zeer de vraag de zeezoutcorrectie niet in strijd is met de Europese richtlijnen. Als een dergelijke correctie nodig zou zijn dan zouden toch ook bijvoorbeeld landen als Ierland en Engeland een dergelijke correctie toe moeten passen. Voor zover ons bekend gebeurt dat niet. Het is zeer de vraag of deze correctie stand zal houden tijdens een eventuele Raad van State procedure.

Autonome reductie:

In het rapport wordt een aanname gedaan voor de autonome reductie, die nogal optimistisch is. Dit gebeurt vaker in dergelijke rapporten; wat dan gebeurt is dat men zich al rijk rekent met voorgenomen maatregelen, waarvan de uitvoering nog moet plaatsvinden en het resultaat nog moet blijken.

Eigen achtergrondconcentraties:

In het rapport worden ‘eigen‘ achtergrondconcentraties gehanteerd in plaats van die van het RIVM. Op zich mag dit, maar het is van groot belang om dan kritisch te kijken naar de totstandkoming van deze achtergrondconcentraties; kloppen de aannames, voldoen metingen aan de ‘Dochterrichtlijn/meetregeling‘, zijn er voldoende meetgegevens gebruikt, etc?

Verkeersvoorspellingen:

Zeer belangrijk in luchtkwaliteitsrapporten zijn de gebruikte verkeersvoorspellingen. Het is belangrijk kritische vragen te stellen over dergelijke voorspellingen. In dit rapport wordt bijvoorbeeld voorspeld dat er een afname van verkeer zal zijn op de A10, maar dit wordt niet onderbouwd. Met de autonome groei van het verkeer en zonder duidelijke maatregelen te noemen waardoor het verkeer zou verminderen op de A10 is dit dus een zeer dubieuze voorspelling.

Effect van maatregelen:

Vaak worden in rapporten maatregelen genoemd die de luchtkwaliteit (plaatselijk) zullen verbeteren. De effecten van dergelijke maatregelen zijn vaak te bediscussiÎren, dus ook hiervoor is aandacht vereist. Een voorbeeld uit dit rapport is het effect van plaatsing van windschermen, dit zou op de betreffende locatie een verbetering van de luchtkwaliteit opleveren.

Deze aandachtspunten geven een kleine handreiking om kritisch naar luchtkwaliteitsrapporten te kijken. Elk rapport is echter anders en zal grondig bestudeerd moeten worden om een goed oordeel te kunnen geven over de kwaliteit ervan.